Türkiye Psikiyatri Derneği Merkez Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Burhanettin Kaya, saplantı, panik, titizlik bozuklukları ile depresyonun kadınlarda daha sık görüldüğünü belirterek, "Kadınların biyolojik yapılarının dışında toplumsal baskıya daha çok maruz kalmalarından dolayı depresyona yatkınlıkları daha yüksek." dedi.
Kaya'nın, 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı günü dolayısıyla verdiği bilgiye göre, ruhsal sorunlar tüm dünyada sık görülüyor. Kişilerin yüzde 25'i yaşamlarının bir döneminde ruhsal hastalıklardan etkileniyorlar.
Ruhsal bozukluklar içerisinde en çok görülen hastalık depresyon. Son yıllarda birinci basamak sağlık kuruluşlarındaki psikiyatri bölümüne yapılan başvurularda bu rahatsızlıkla ilgili şikayetler ilk sırada yer alıyor.
Dünya Sağlık Örgütü'nce (DSÖ) yapılan bir çalışmada, depresyonun tüm dünyada hızla yayılan bir hastalık olacağı, özellikle kadınlarda ve gençlerde görülme sıklığının artacağı öngörülüyor.
Depresyon 2020'de, küresel anlamda yaşanan şiddet, terör, savaş, işkence, stresli yaşam, yoksulluk, yalnızlaşma, kürsele ısınmaya bağlı gelecek kaygısı, toplumsal ve doğal felaketlerin görülmesi gibi nedenlerle dünyada kalp hastalıklarından sonra ikinci en yaygın hastalık olmaya aday.
Türkiye'de ruhsal bozuklukların yaygınlığına ilişkin yapılan çalışmalar yeterli seviyede değil.
Genel olarak bakıldığında ülkemizde yüzde 20 civarında depresyon yaygınlığı görülüyor. Bu oranın yüzde 5-10'u tedavi gerektirecek düzeyde.
Türkiye'de 15-55 yaş arasındaki en yaygın hastalıklar içinde depresyon, enfeksiyon, mide, tansiyon ve eklem hastalıklarından sonra 5. sırada yer alıyor.
Kaygı, saplantı, panik, titizlik bozuklukları ile depresyon kadınlarda daha sık görülüyor. Kadınların biyolojik yapıları dışında toplumsal baskıya daha çok maruz kalmalarından dolayı depresyona yatkınlıkları daha yüksek.
Kadınlar gelişmiş toplumlarda dahi konuşmaları desteklenmeyen, ikinci sınıf vatandaş muamelesi gören, ev içinde ya da toplumda daha fazla ihmale ve şiddete uğrayan kişiler olduğu için çok fazla ruhsal sorunlarla baş etmek zorunda kalıyor.
Bunun yanı sıra erkekler, sorunları çok fazla dile getirmiyor, yardım almakta geç kalıyor, ancak sorun baş edilemez bir noktaya geldiğinde yardım istiyor. Kadınlar ise çok daha fazla yardım alıyorlar.
Ruhsal sorunların daha çok 25-49 yaş arasında görüldüğü kadınlarda40 yaşından sonra depresyon yaygınlığı artış eğilimine giriyor.
Ruhsal hastalıklar içinde depresyondan sonra en çok kaygı bozuklukları, travma sonrası strese bağlı sorunlar ve panik ataklar görülmekte. Dünya genelinde ise artan şiddet olayları sonrasında travmaya bağlı ruhsal sorunların artacağı tahmin ediliyor.
Özellikle, şiddet, savaş, terör, işkence gibi durumları doğrudan yaşayan kişilerde gelişen travma sonrasında genellikle ruhsal bozuklukların görülüyor. Burada dikkat edilmesi gereken şey, travma sonrası sorun yaşayan sadece bireyin kendisi değildir. Onunla birlikte yaşayan ailesi de gelecekte ruhsal sorunlarla karşılaşma riski altındadır.
Vietnam'da ya da ülkemizde güneydoğuda yaşanan olaylar sonrasında, ölüme tanık olan, arkadaşlarını gözlerinin önünde kaybeden kişiler bunları sık sık rüyalarında görürler, buna bağlı öfke, tedirginlik, kaygı gibi davranış bozuklukları sergilerler. Doğal olarak etrafındaki kişiler de bu süreçten olumsuz etkilenir.
Terör ya da savaş gibi olaylar sonrasında insanlar kendini tehdit altında hissetmekte, geleceğiyle ilgili kaygı duyabilmektedir, öfkeli davranış biçimlerine neden olabilmektedir. Bu hem terörün yaşandığı bölge hem de olayı dışardan izleyen tüm insanlar için geçerlidir.
10.10.2008
